कृष्णपुर-१ निगालीमा किन छैन तिहारको उल्लास

'खान लाउन पनि पुग्दैन। न जागिर छ न लेबरको काम पाइन्छ। तिहारपछि म पनि भारत जान्छु', स्थानीय चन्द्रा सुनारले नेपालखबरसँग दुखेसो पोखिन्। आम्दानीको भरपर्दो स्रोत नहुँदा परिवार पाल्नै धौधौ छ उनलाई। अरूका घरमा तिहार रमझम भइरहँदा चन्द्रालाई भने गुजारा कसरी गर्ने भन्ने चिन्ताले सताइरहेको छ। 'बच्चाहररु नयाँ लुगा भनिरहेका छन्, आफूलाई यहाँ बिहान-बेलुकाको छाक टार्नै मुस्किल छ। कसरी नयाँ कपडा किन्ने', उनी भन्छिन्, 'कसरी तिहार मनाउने?' तीमध्ये जेठा छोरा पुष्कर रोजगारीका लागि भारतको मुम्बईमा छन्। कान्छा अजय पनि भारतमै काम गर्थे।

अहिले भने काम छुटेर दिदीको घरमा छन्। 'एक/दुई कट्ठा मात्रै जमिन छ। त्यसले खान लाउन पुग्दैन। त्यसैले यहाँका धेरै मानिस घरमा ताला लगाएर पेट पाल्न भारत हानिएका छन्', रत्नाले सुनाइन्, 'छोराहरू काम गर्दै पालिएका छन्। म कहिले कुनै छोरी, कहिले कुनै छोरीमा बस्छु। ' निगालीमा केही मात्रै काठका कच्ची घर छन्। बाँकी सबै इँटाले बनेका पक्की घर छन्। तर तीमध्ये कतिपय घरमा मान्छे छैनन्।

घरको ढोकामा ताला लागेका छन्। 'सकी नसकी गाउँ डुल्छु। मागेका कुराले बिहान-बेलुका खानलाई हुन्छ', उनले भनिन्, 'भत्ताको पैसाले सजिलो हुन्थ्यो। तिहारअघि यसपालि त पाइएको छैन। ' निगालीकै पुष्पा सुनार पनि गुजाराकै संघर्षमा छिन्। उनका चार छोरा छन्। तीमध्ये जेठा छोरा सागर भारत गएको एक वर्ष भइसकेको छ।